Cmentarz przy ulicy Wąskiej

data powstania 1892 r.

Mapa dojazdu

Nowy cmentarz żydowski w Łomży, tzw. nowy kirkut znajduje się w Łomży przy ul. Wąskiej 69. Został założony w 1892 roku, po zapełnieniu starego cmentarza, poza terenem miasta, niedaleko drogi do Zambrowa. Ma kształt zbliżony do prostokąta z aleją przebiegającą przez środek oraz domem przedpogrzebowym położonym na granicy cmentarza od strony ul. Wąskiej. Funkcjonował n latach 1892 – 1941. Ostatni znany pochówek odbył się w 1941 roku. Podczas II wojny światowej teren cmentarz został zdewastowany przez Niemców. W chwili obecnej na powierzchni 1,9 ha zachowało się około 500 nagrobków. Teren cmentarza jest ogrodzony murem pochodzącym z różnych okresów historycznych. Na tym cmentarzu został pochowany Abraham Izaak Kamiński, aktor żydowski. W 1992 r. gościł w Łomży prezydent Izraela Chaim Herzog, który poszukiwał na terenie cmentarza grobów swoich przodków. Tu też znajduje się grób Juliana Karbowskiego, lekarza, radnego Łomży. Na macewie znajduje się napis w języku polskim. Jego brat Bronisław Karbowski, lekarz laryngolog, doktor medycyny, „bajończyk”, major rezerwy służby zdrowia Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej, zginął w Charkowie. 5 października 2007 został pośmiertnie awansowany do stopnia podpułkownika przez Ministra Obrony Narodowej.

Plan Miasta Łomży z 1923 roku
Plan Miasta Łomży z 1923 roku
Na nowym kirkucie zachował się murowany dom przedpogrzebowy zbudowany na początku XX wieku, który, podobnie jak cmentarz, wpisany został do rejestru zabytków. W jego wnętrzu zachowały się fragmenty fresku z cytatem z Talmudu. Obecnie budynek jest nieużytkowany. Od 1999 roku prace porządkowe na cmentarz prowadzone były przez Łomża Jewish Cemetery Foundation, amerykańską fundację ze stałym przedstawicielstwem w Łomży powstałą z inicjatywy pochodzącego z Łomży, mieszkającego w Stanach Zjednoczonych lekarza Pana Marka Kamińskiego . Fundacja ta z własnych środków przez lata systematycznie prowadziła działania zabezpieczające i konserwacyjne na cmentarzu. W chwili obecnej, nowy żydowski cmentarz w Łomży jest własnością gminy żydowskiej w Warszawie, w której imieniu zarządza nim Fundacja Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego w Polsce mająca swoją siedzibę w Warszawie.


koncepcja i wykonanie - toolczyk.pl
projekt - Klaudia Kamila Kacprzak


A.D. 2020